Τα "πρέπει" μιας ηλεκτρικής αγοράς
Αν σκοπεύετε να αγοράστε ηλεκτρικό ποδήλατο βουνού.. να μερικά "πρέπει" που καλό είναι να λάβετε υπόψη σας.
Όταν πια δεν είστε... 30 ετών και ειδικά τώρα το χειμώνα που η ώρα δε μας φτάνει για βόλτες μερικών ωρών λόγω χειμερινής ώρας και μικρής ημέρας, ίσως έφτασε η ώρα να αρχίσουμε να σκεφτόμαστε την αγορά του πρώτου μας ηλεκτρικού ποδηλάτου βουνού. Τι πρέπει όμως να προσέξουμε σ' αυτή την αγορά; Είτε μιλάμε για αγορά καινούριου, είτε και για μεταχειρισμένου τώρα που οι "παλιοί" πουλανε τα δικά τους για να πάρουν το επόμενο ηλεκτρικό!
ΒΑΡΟΣ: Ναι σίγουρα η μπαταρία και το μοτέρ κάνουν τα ηλεκτρικά ποδήλατα να ζυγίζουν έως και 25+ κιλά. Υπάρχουν κάποια που είναι ελαφρύτερα και κάποια άλλα βαρύτερα. Επιλέξτε το ελαφρύτερο που μπορείτε να αγοράστε.
ΔΥΝΑΜΗ: Εδώ επιλέγουμε χωρίς δεύτερη σκέψη τον πιο δυνατό. Συνήθως στα 85+Ν/m. Δεν είναι όπως οι κινητήρες εσωτερικής καύσης που αν (από την ίδια χωρητικότητα) βγάλουμε παραπάνω ισχύ την χάνουμε σε ροπή! Εδώ ο ηλεκτροκινητήρας έχει την μαγική ικανότητα να εμφανίζει το μέγιστο της ροπής του, από τις μηδέν στροφές και να την κρατάει ανεπηρέαστη έως το ανώτερο όριο περιστροφής του. Εδώ δεν υπάρχουν περιορισμοί, η εξέλιξη, τα νέα εξωτικά υλικά που επιλέγονται κάθε χρόνο, και η κάθε φορά πιο μοντέρνα (ηλεκτρονική) διαχείριση της παροχής ρεύματος της μπαταρίας κάνουν τα ποδήλατα συνεχώς ισχυρότερα. Κι εδώ φυσικά υπάρχει περιορισμός από την νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Έχουμε Μοτέρ που παράγουν 50N/m τα περισσότερα 86M/m ή και 100N/m, ενώ πρόσφατα είδαμε 110 ή και 121N/m!! Φυσικά όλα τα μοτέρ παραμένουν στα 250W.
ΠΕΡΙΟΡΙΣΤΗΣ ΤΑΧΥΤΗΤΑΣ: Να τονίσουμε οτι για να θεωρηθεί ένα όχημα ηλεκτρικό ποδήλατο πρέπει να έχει περιοριστή υποβοήθησης στα 25 χλμ/ω (για την Ευρώπη). Αν κάποιος προβεί στην αφαίρεσή του, εκτός του ότι το όχημα σταματάει να θεωρείται πλεον ηλεκτρικό ποδήλατο, είναι και παράνομο. Περιορίζει την διάρκεια της μπαταρίας, θέτει άνω του ορίου τους περιφερειακά όπως φρένα, κέντρα, αναρτήσεις (ή και το σκελετό πολλές φορές) και αποτελεί θέμα που ακυρώνει την εγγύηση του ηλεκτροκινητήρα.
ΜΠΑΤΑΡΙΑ: Σίγουρα θέλουμε μεγάλη μπαταρία αλλά όχι και έναν άχαρο τεράστιο διαγώνιο σωλήνα. Η μεγάλη μπαταρία προσφέρει περισσότερη ώρα βόλτας (αν θέλετε να πηγαίνετε πολύ μακριά) η μικρότερη έναν διαγώνιο σωλήνα, λεπτότερο και πιο ελκυστικό στο μάτι. Η επιλογή είναι φυσικά στο χέρι του αγοραστή. Ενώ υπάρχουν κι εταιρείες που ίσως με τον κατάλληλο χρωματισμό ή άλλες τεχνικές καταφέρνουν να κάνουν την εικόνα μιας μεγάλης μπαταρίας λιγότερο άχαρη.
ΧΩΡΗΤΙΚΟΤΗΤΑ: Στην επιλογή της μπαταρίας δείχνουν να υπάρχουν δύο δημοφιλείς χωρητικότητες (600Wh ή 850Wh). Ποδήλατο με 600Wh θα είναι ελαφρύ, ενώ με 850Wh θα σας πάει πιο μακριά.
ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ: Μπαταρίας - κινητήρα: Δώστε λίγο περισσότερη προσοχή στον τρόπο που το κάτω τμήμα του ποδηλάτου προστατεύεται από χτυπήματα. Δυστυχώς στον τόπο μας τα εδάφη είναι ιδιαίτερα πετρώδη και κάθε χτύπημα μπορεί να αποβεί μοιραίο για την λειτουργία του ηλεκτροκινητήρα. Ακόμα και μια μικρή ρωγμή μπορεί να επιτρέψει την είσοδο νερού στο εσωτερικό, πλήττοντας τα εγκλωβισμένα ηλεκτρονικά. Ψάξτε αν υπάρχουν έξτρα τρόποι προφύλαξης του σημείου στην αγορά.
ΚΟΥΜΠΩΜΑ: Μια μπαταρία μπορεί να κουμπώνει με πολύ εύκολο τρόπο, μπορεί όμως και η αντικατάστασή της να είναι και μια εξαιρετικά πολύπλοκη διαδικασία. Σίγουρα μια μέση λύση είναι επιθυμητή. Οπωσδήποτε ελέγξτε τυχόν "κούνημα" τις μπαταρίας ενώ αποφύγετε την επιλογή τοποθέτηση της κάτω από το διαγώνιο σωλήνα καθώς η βαρύτητα δεν είναι ποτέ σύμμαχος σας στην προσπάθεια να μείνει η μπαταρία στη θέση της στα δύσκολα του βουνού. Επιλέξτε πλάγια ή από πάνω τοποθέτηση! Στην καλύτερη περίπτωση έχουμε θόρυβο, στη χειρότερη ελλιπή η καθόλου παροχή ισχύος!
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ: Πάνω στο χειριστήριο υπάρχουν επιλογές προγραμμάτων Power, Turbo, Boost, ή όπως αλλιώς θέλει να τα ονομάζει η κάθε εταιρεία. Τα πολλά προγράμματα εννοείται είναι αποδεκτά κι επιθυμητά. Καλό είναι να υπάρχει και η απενεργοποίηση, αλλά και το walk που θα σας βοηθήσει στα δύσκολα, που θα χρειαστεί να περπατήστε για να μη χρειάζεται να σπρώχνετε και το βάρος του ηλεκτρικού. Ιδανική η ανάκτηση ενέργειας από τα φρένα, αλλά και οι καλές κρητικές για ομαλή μετάβαση της ενέργειας (από άλλους χρήστες) ή έστω και της εργοστασιακής υπόσχεσης για έξυπνη διαχείριση από τα σύγχρονα ηλεκτρονικά.
ΟΘΟΝΗ: Συνήθως ένα χειριστήριο με μια μικρή οθόνη μπορεί να βρίσκεται στο τιμόνι ή και μια μεγάλη ευανάγνωστη οθόνη που σας ενημερώνει για όλα στον οριζόντιο άξονα. Ψάξτε αν σας ενδιαφέρουν οι ενδείξεις (την ώρα της βόλτας). Υπάρχουν κάποιες εταιρείες που αντικαθιστούν το απλό μπουτόν έναρξης με αναβαθμισμένη σε μέγεθος και πληροφορίες οθόνη, με πρόσβαση σε όλες τις λειτουργίες του κινητήρα. Επίσης θετικό είναι η ένδειξη του επιπέδου της μπαταρίας με μεγάλη και φωτεινή ένδειξη. Η τοποθέτηση της στο τιμόνι προσφέρει άμεση πληροφορία χωρίς να απομακρύνουμε το βλέμμα μας από το μονοπάτι, είναι όμως επιρρεπής σε σπασίματα σε πιθανή πτώση. Η τοποθέτηση στο σκελετό προσφέρει ασφάλεια στις πτώσεις, απευθύνεται όμως σε αναβάτες που δεν επιθυμούν να παρακολουθούν όλη την ώρα τις ενδείξεις.
ΤΗΛΕΦΩΝΟ: Υπάρχουν ποδήλατα που συνδέουν το κινητό σας με το λογισμικό, οπότε υποκαθιστούν περίεργα πολύπλοκα και δύσχρηστα χειριστήρια, μεγάλες οθόνες, ενώ προσφέρουν την απεριόριστη παραμετροποίηση που μπορεί να δώσει ένα application μέσω του τηλεφώνου σας με προεκτάσεις χωρίς τέλος. Αφού λοιπόν έχετε μόνιμα το κινητό μαζί σας, σταματάει να μας απασχολεί το μέγεθος, η θέση και οι πληροφορίες της οθόνης του ποδηλάτου.
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ: Εδώ σίγουρα πρέπει να επιλέξουμε 10 έως 20 χιλιοστά μεγαλύτερη διαδρομή απ' ότι θα επιλέγαμε σε κάποιο συμβατικό. Αναρτήσεις μεγάλων διαδρομών και μεγάλου διαμετρήματος με πολλές έξτρα ευκολίες ρυθμίσεις ή και (για πίσω) έξτρα φιαλίδια, σαφώς θα βελτιώσουν την συμπεριφορά του ποδηλάτου στα δύσκολα, αλλά από την άλλη θα βαρύνουν περισσότερο το ήδη βαρύ ποδήλατο.
ΠΡΟΕΚΤΑΣΕΙΣ: Μια θύρα φόρτισης κινητού ή άλλων συσκευών είναι πάντα επιθυμητή ή δίνει λύσεις. Η δυνατότητα προέκτασης της μπαταρίας με εξωτερική σίγουρα είναι κι αυτή μια δυνατότητα που θα εκτιμηθεί ιδιαίτερα απ' αυτούς που έχουν επιλέξει ποδήλατα με μικρές μπαταρίες ή αυτούς που θέλουν να μεγαλώσουν την αυτονομία τους ακόμα περισσότερο. Δυνατότητα τοποθέτησης φώτων εμπρός και πίσω δεν θα ήταν κακή ιδέα (με τις απαραίτητες έτοιμες θύρες σύνδεσης). Φώτα που χωρίς να προσθέτουν επιπλέον βάρος (αφού δεν έχουν μπαταρία) ρουφάνε ενέργεια από την κύρια μπαταρία του ποδηλάτου.
ΕΛΑΣΤΙΚΑ: Εδώ οι επιλογές βαρύτερων, ανθεκτικών και πιο μεγάλων σε διαστάσεις ελαστικών είναι μονόδρομος. Το αυξημένο βάρος σε συνδυασμό με την μεγαλύτερη ταχύτητα προσέγγισης των εμποδίων αλλά και τη μείωση της ικανότητας ελιγμού (πάντα λόγω αυξημένου βάρους) φέρνουν πολύ πιο εύκολα σε δυσκολότερη θέση τα ελαστικά μας. Ελαστικά πιο "σκληρά", μεγαλύτερη πίεση, αλλά και περισσότερη προσοχή στα δύσκολα θα βοηθήσουν το ποδήλατο να ξεπεράσει τις δυσκολίες και να ολοκληρώστε τη βόλτα, χωρίς ζημιές. Φυσικά όλα αυτά σε συνδυασμό με ανθεκτικότερες ζάντες που κι αυτές με τη σειρά τους θα σας βγάλουν αλώβητους από μια δυσμενή κατάσταση.
ΦΡΕΝΑ: Εννοείται και εδώ θέλουμε μεγάλο δίσκο, δυνατή δαγκάνα, πολλά έμβολα σ' ένα σύστημα πέδησης που να μπορεί να διαχειριστεί την αυξημένη μάζα που προσπαθούμε να επιβραδύνουμε αλλά και φρένα που αποβάλλουν την θερμοκρασία καλύτερα μια και το συνεχές φρενάρισμα σε μια ακόμη μεγαλύτερη βόλτα θα ανεβάσει μαζί με τη θερμοκρασία των δίσκων και τις αποστάσεις ακινητοποίησης, κάτι που καλό είναι να αποφύγουμε. Τακάκια: Επιλέξτε μεταλλικά. Οι τριβές (και οι φθορά των υλικών) είναι αρκετά μεγαλύτερες απ' ότι ενός απλού ποδηλάτου.
ΓΕΩΜΕΤΡΙΑ: Επειδή πάντα πρόκειται για μια μεγάλη αγορά που συνήθως αν δεν μας βολέψει θα είναι δύσκολο να αντικαταστήσουμε, καλό είναι να φροντίσουμε το ποδηλατο της επιλογής μας να έχει (φυσικά το σωστό νούμερο αλλά και) παραμετροποιήσιμη γεωμετρία. Λίγο τα λινκ του ψαλιδιού, λίγο η κλίση του κούτελου (μαζί βέβαια σε αλλαγές σε τιμόνια λαιμούς κλπ) μπορεί να σας φέρουν σε μια ιδανική θέση οδήγησης αποφευγοντας την μεταπώληση και νέες αγορές.
ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ: Ιδανικό σενάριο άμεσης επαναφόρτισης θα ήταν να υπήρχε ίδια για όλα τα ποδήλατα μια κοινή κασέτα στο μέλλον που θα μπορούμε σε ειδικούς σταθμούς, σ' ένα βενζινάδικο, ή και με τη 2η που θα έχουμε σπίτι να αλλάζουμε απλά την κασέτα και σε δευτερόλεπτα να είμαστε και πάλι φουλ.
Ακόμα πιο μελλοντικό σενάριο Η αυτόματη μετάδοση σχέσεων. Οι μετρητές περιστροφής της μεσαίας τριβής υπάρχουν, τα ηλεκτρονικά υπάρχουν, οι αλλαγές ταχυτήτων (να μην αναφερθούμε στις ασύρματες) είναι πια όλες ηλεκτρονικά ελεγχόμενες από ηλεκτρικό μπουτόν. Θα μπορούσε λοιπόν τα έξυπνα ηλεκτρονικά να μετράνε τις περιστροφές παταλιών και ανάλογα της δύναμης, ταχύτητας και αριθμού περιστροφής να επιλέγουν από μόνα τους την καταλληλότερη ταχύτητα αξιοποιώντας και τη δύναμη του κινητήρα αλλά και τη δική μας μέγιστη ροπή στις ιδανικές στροφές που μπορούμε να παράξουμε. Κι αυτά έως του ότι εφαρμοστεί τεχνολογία συνεχούς μεταβαλλόμενης σχέσης e-CVT.
Έξτρα μελλοντικό σενάριο: Όλα τα παραπάνω μπορούν να συνδυαστούν ΚΑΙ με εσωτερικό κιβώτιο σχέσεων για αξιοπιστία, μείωση ζημιών, απλοποίηση μετάδοσης (πιθανόν πλέον και με ιμάντα για περαιτέρω μείωση των τριβών) αλλά και ελαχιστοποίηση της φερόμενης μάζας στην πίσω ανάρτηση κάτι που με τη μείωση της αδράνειας θα φέρει επανάσταση στον πίσω τροχό.
Ξέρουμε, όλα τα παραπάνω δεν θα τα βρείτε σε ένα ποδήλατο. Αυτό δεν υπάρχει, απλά διαμορφώστε την επιλογή σας σ' αυτό που ταιριάζει περισσότερο στις δικές σας προτιμήσεις.
Καλή αγορά κι ευχόμαστε να απολαύστε το νέο σας ηλεκτρικό ποδήλατο.